A ARXENTINA

Entristece a imaxe da Arxentina que se atopa na prensa galega destes últimos tempos. A crise económica daquel país provoca por unha banda o espíritu de superioridade ignorante, e pola outra un receio da chegada de “retornados” dun país do “terceiro mundo”. Até ouvimos falar de país “tropical”.

Non era así noutro tempo. A Galiza tiña un contacto estreito e un coñecimento apreciativo da Arxentina. Para moitos que alá tiñan familia, amigos e veciños era a imaxe do progreso e a democracia. Moitos emigrantes galegos da Galiza fonda e rural viron atónitos por primeira vez a luz eléctrica e os elevadores no Bos Aires de antes da guerra do 14. Aquela era a primeira grande cidade que vían, e moitas veces a primeira cidade, porque das galegas só foran a Vigo para embarcar.

Nos anos da aposguerra española, os anos “da fame”, as familias que tiñan parentes na Arxentina recibían dalá pacotes de comida. E non só de comida: ademáis dos tarros de delicioso extracto de carne viñan revistas, entre elas o Billiken no que nos educamos algúns de nós. Todo un mundo civilizado e civil, que fixo que para moitos houbera e haxa ainda un “imaxinario” onde podíamos atopar un amigo en Corrientes ou en Florida, ainda que nunca andivéramos por esas rúas.

A outra imaxe, a da ignorancia colonial, por chamarlle dalgún xeito, era a que con sorpresa viamos os galegos noutras terras peninsulares. Agora a imaxe da Arxentina na Galiza está, como tantas outras cousas, esborrada e sustituida pola cultura espúria dos meios de Madrid. Até a forma desa designación lamentábel de “sudacas” ven de fóra. Os nosos parentes non eran iso e ninguén lles chamaba mais nada que o “tío de Bos Aires” ou “o sobriño de Comodoro Rivadavia”.

Habería que recuperar a ideia de que a diáspora é unha realidade bilateral. Non se trata só de que os que emigraron ou os seus descendentes volten, como se tivesen que recoñecer que se equivocaron ( coa conseguinte satisfacción dos que ficaron na terra), senon de que entendamos e apreciemos o país no que desenvolveron as suas vidas tantos galegos e que moitas veces lles ofereceu as posibilidades de desenvolvimento humán que o de orixen non lles daba. Aínda hoxe, con crise ou sin ela, algúns galegos que visitamos Bos Aires encontramos un nivel de educación e formación envexábel e moi superior ao de moitos países de Europa. Houbo e segue habendo moito que aprender daló.

Voltar a Diásporas